Alles over je thermostaat: slim verwarmen met meer comfort en minder zorgen
De thermostaat van je verwarmingsinstallatie krijgt vaak minder aandacht dan de ketel of warmtepomp zelf. Nochtans bepaalt net die regelaar hoe comfortabel je woont, hoeveel energie je verbruikt en hoe eenvoudig je verwarming in gebruik is.
Of je nu bouwt, renoveert of gewoon je huidige installatie wil optimaliseren: in deze blogpost lees je wat een regeling doet, hoe ze werkt, welke je nodig hebt en waar je op moet letten bij vervangen of aansluiten.
- Wat doen thermostaten?
- Wat kost een thermostaat?
- Welke thermostaat kiezen?
- Waar plaats je best je thermostaat?
- Past elke thermostaat op elke ketel of warmtepomp?
- Hoe een thermostaat aansluiten?
- Wanneer is je thermostaat kapot?
- Kun je een thermostaat vervangen?
- Hoe je thermostaat instellen voor optimaal comfort?
- Conclusie: een goede thermostaat geeft rust
Wat doen thermostaten?
Wat is de functie van een thermostaat?
Een regelaar meet continu de temperatuur in je woning en vergelijkt die met de ingestelde gewenste temperatuur. Is het te koud, dan stuurt hij een signaal naar je ketel, warmtepomp of andere verwarmingsinstallatie om warmte te produceren. Is de juiste temperatuur bereikt, dan stopt dat signaal.
Met andere woorden: de regeling zorgt ervoor dat je woning comfortabel warm blijft zonder onnodig energieverbruik.
Bij welke verwarmingsinstallaties kun je een thermostaat gebruiken?
Cv-ketel
Wat heb je nodig om de temperatuur in je woning te regelen?
- Een centrale regelaar die je ketel of warmtepomp aanstuurt en de temperatuur in huis checkt.
- Thermostaatknoppen/radiatorkranen waarmee je de temperatuur per kamer regelt en energie bespaart.
- Heb je vloerverwarming? Dan wordt een sensor in de vloer ingebouwd die de temperatuur aan het oppervlak meet, zodat het niet te heet wordt (meestal max. 28 °C).
Hoe werkt een thermostaat?
De meeste thermostaten werken volgens een eenvoudig principe.
-
Temperatuur meten in de ruimte
-
Vergelijken met de ingestelde waarde
-
Verwarming inschakelen of uitschakelen
Moderne thermostaten gaan een stapje verder, zodat je meer comfort en rendement haalt uit je verwarmingsinstallatie. Tegenwoordig houden veel regelsystemen rekening met:
- tijdschema’s
- aanwezigheid of afwezigheid
- weersinvloeden
- energieprijzen
- je dagelijkse routines
Wat kost een thermostaat?
De prijs van een regeling hangt af van de mogelijke functies en accessoires, zoals verbinding met een app. Zo kost een:
- gewone kamerthermostaat gemiddeld tussen € 60 en € 140.
- klokthermostaat gemiddeld tussen € 120 en € 350.
- slimme, internetgeconnecteerde regelaar gemiddeld tussen € 250 en € 450.
Welke thermostaat kiezen?
Welke regeling je kiest, hangt af van:
- je verwarmingssysteem (gasketel, hybride of warmtepomp).
- je woning (nieuwbouw of renovatie).
- je behoefte aan comfort en automatisatie.
Bosch biedt een ruim aanbod aan regelsystemen op maat van je verwarming en voorkeuren, van eenvoudig tot zeer geavanceerd.
Types thermostaten
Met een internetgekoppelde regeling bedien je je verwarming via smartphone of tablet, waar je ook bent. Dat is handig bij onregelmatige schema’s of onverwachte afwezigheid.
Heb je zonnepanelen of een zonneboiler? Dan zorgt een solar regeling voor een optimale samenwerking tussen zon en verwarming.
Weersafhankelijke thermostatenstemmen de verwarmingswatertemperatuur af op de buitentemperatuur. Ideaal voor energiezuinige woningen en warmtepompen.
Elke ruimte krijgt met een kamerthermostaat zijn eigen temperatuurregeling. Dat verhoogt het comfort én voorkomt onnodig verwarmen.
Welke opties kunnen thermostaten nog hebben?
- Aanwezigheidssensoren/geofencing: je regeling weet wanneer je thuis bent en past daar je verwarming automatisch op aan.
- Dag- en nachtprogramma’s: zo stel je voor elk moment je gewenste verwarming in.
Wat zijn de verschillen tussen een kabelgebonden en draadloze thermostaat?
Een kabelgebonden regelaar is, zoals de naam verklapt, via een fysieke stuurkabel verbonden met je cv-ketel, warmtepomp of hybride systeem. Een draadloze regeling communiceert via radiofrequentie of wifi met een ontvanger bij je verwarmingsinstallatie. Beide soorten hebben hun voor- en nadelen, wat kan meespelen in je keuze.
| Voordelen | Nadelen | |
|---|---|---|
| Kabelgebonden |
|
|
| Draadloos |
|
|
Welke thermostaat voor vloerverwarming?
Vloerverwarming werkt met lage temperaturen en reageert trager dan radiatoren. Daarom is niet elke regelaar geschikt.
Belangrijk bij vloerverwarming is:
- een modulerende werking.
- een weersafhankelijke regeling.
- geen grote temperatuurverlagingen.
Slimme thermostaten die samenwerken met lage-temperatuursystemen zijn hier ideaal. Je Bosch-installateur adviseert je over welke thermostaat het meest geschik is voor jouw situatie.
Waar plaats je best je thermostaat?
De plaatsing van je regeling is cruciaal voor een correcte werking.
De ideale locatie is:
- op ongeveer 1,5 meter hoogte.
- in een vaak gebruikte ruimte (bv. woonkamer).
- op een binnenmuur.
Te vermijden voor het plaatsen:
- Direct zonlicht.
- Nabij ramen of deuren.
- Boven radiatoren.
- In de buurt van toestellen die warmte afgeven.
Past elke thermostaat op elke ketel of warmtepomp?
Nee. Thermostaten en ketels moeten technisch met elkaar kunnen communiceren. Controleer dus steeds:
- het type ketel of warmtepomp.
- het gebruikte communicatiesysteem.
- de aanbevelingen van de fabrikant.
Bosch-thermostaten zijn perfect afgestemd op Bosch-ketels en -warmtepompen, wat betrouwbaarheid en gebruiksgemak garandeert. In dit compatibiliteitsoverzicht zie je snel welke regelaars bij welke cv-ketels/warmtepompen passen. (PDF)
Hoe een thermostaat aansluiten?
De aansluiting verschilt per type thermostaat. Is ze bedraad of draadloos, aan/uit of modulerend, voor een gasketel of warmtepomp? Vertrouw voor het aansluiten op een erkende installateurdie de veilige werking en optimale afstelling van je thermostaat waarborgt.
Wanneer is je thermostaat kapot?
Mogelijke signalen waaraan je merkt dat je regeling kapot is:
- Je verwarming reageert niet.
- De temperatuur op de regelaar klopt niet met de werkelijkheid.
- Het display werkt niet.
- Je verwarming blijft continu aan of uit.
Wat gebeurt er als je thermostaat kapot is?
Je verliest controle over je verwarmingssysteem, wat leidt tot:
- comfortverlies.
- hoger energieverbruik.
- onnodige slijtage van je installatie.
In dat geval is zo snel mogelijk vervangen de beste oplossing.
Kun je een thermostaat vervangen?
Zelf een eenvoudige aan/uit-thermostaat vervangen kan technisch meevallen, maar:
- een verkeerde aansluiting kan schade veroorzaken.
- de compatibiliteit is niet altijd evident.
- slimme thermostaten vragen om een correcte configuratie.
Daarom is professioneel advies van een systeemexpert sterk aanbevolen.
Hoe je thermostaat instellen voor optimaal comfort?
Een correcte instelling voorkomt temperatuurschommelingen en bespaart energie.
Enkele praktische richtlijnen qua temperatuurinstelling
- Woonruimtes: 20-21 °C.
- Slaapkamers: 16-18 °C.
- Nachtverlaging: max. 2 à 3 °C lager dan de gemiddelde temperatuur.
- Bij vloerverwarming: constante temperatuur, geen grote schommelingen.
Een te sterke verlaging vraagt ’s ochtends extra energie om opnieuw op te warmen, zeker bij goed geïsoleerde woningen.
Slimme thermostaten maken het eenvoudiger
Met een slimme regeling stel je verwarmingsschema’s in per dag of per ruimte, vaak via een app. Dat geeft rust: je verwarming doet automatisch wat nodig is, zonder dat je er telkens aan moet denken.
De Bosch EasyControl CT 200 is een voorbeeld van een slimme, modulerende regelaar die je verwarming optimaal aanstuurt, met focus op comfort en eenvoud. Deze set combineert de Bosch EasyControl CT 200 met extra accessoires voor nog meer flexibiliteit.
Voordelen:
- Bediening via app.
- Geschikt voor ketels, hybride systemen en warmtepompen.
- Strak, overzichtelijk en gebruiksvriendelijk display.
Conclusie: een goede thermostaat geeft rust
Een regeling is veel meer dan een aan/uitknop. Ze bepaalt hoe comfortabel je woont, hoeveel energie je verbruikt en hoe zorgeloos je verwarmt. Door de juiste regelaar te kiezen en die correct te laten installeren, investeer je in comfort, betrouwbaarheid en gemoedsrust.
Twijfel je over het juiste regelsysteem? Dan helpt een Bosch-installateur je graag verder met persoonlijk advies.