Ga naar de hoofdinhoud

Nadelen van een warmtepomp: wat zit erachter?

Met een warmtepomp kun je je woning efficiënt en goedkoop verwarmen. Toch zouden warmtepompen verschillende nadelen hebben, bijvoorbeeld op het gebied van geluidsniveau, stroomverbruik en milieuvriendelijkheid. Maar zijn deze wel waar? Wij hebben de vermeende nadelen op deze pagina onder de loep genomen.

The heat pump is located in front of a Scandinavian house.

Is het geluidsniveau van warmtepompen een nadeel?

Niet echt. Van warmtepompen wordt vaak gezegd dat ze een aanzienlijke hoeveelheid geluid produceren, wat als hinderlijk kan worden ervaren. Het klopt dat luchtwarmtepompen hoorbaar zijn omdat ze tijdens de werking buitenlucht aanzuigen. Hierdoor zijn luchtwarmtepompen in het nadeel ten opzichte van geothermische en grondwaterwarmtepompen, die vrijwel onhoorbaar zijn. Met 30 tot 60 decibel zijn ze echter niet veel luider dan standaard huishoudelijke koelapparaten. Geluidsoverlast kan ook verder geminimaliseerd worden door de juiste installatielocatie te kiezen.

Lees meer over het geluidsniveau van een warmtepomp.

Compress 7400i AW air-to-water heat pump is installed nine times in row houses.

Bijzonder stil: Compress 5800i AW lucht-water warmtepomp van Bosch

Als je je zorgen maakt over geluidsniveaus, dan is de Compress 5800i AW lucht-water warmtepomp van Bosch precies wat je zoekt. Dankzij het geoptimaliseerde ontwerp voldoet de lucht-water warmtepomp aan de voorschriften voor geluidsbescherming in woonwijken - in de nachtmodus bereikt hij een maximaal geluidsvermogen van 48 dB. Dit komt ongeveer overeen met een draaiende koelkast.

Test nu het volume van een warmtepomp:

How environmentally friendly are electricity-powered heat pumps really?

The environmental friendliness of heat pumps is a major plus. Instead of obtaining the heat it needs from a fossil fuel such as oil or gas, a heat pump accesses a natural heat source - usually the ground, groundwater or ambient air. But a heat pump relies on the use of electricity to provide the energy. The disadvantage of this is that it creates a dependency on public electricity providers. However, there is the possibility of concluding special heat pump electricity tariffs with the operator at much more favorable conditions for operation. If the heat pump electricity is billed via a separate electricity meter, it is around 20 percent cheaper than the usual household electricity. This usually makes a price difference of around 6 cents per kilowatt hour.

In terms of environmental friendliness, a green electricity tariff is the best choice. A heat pump powered by green electricity is virtually CO2-neutral and does not pollute the climate. However, even those who do not obtain pure green electricity from their energy supplier are nowadays using a considerable amount of sustainably generated energy. In 2020, more than half of the electricity produced in Germany already came from renewable energies, almost 50 percent of which was from onshore and offshore wind power. In addition, a significant increase can be seen year after year. As the energy transition progresses and the share of green electricity in the electricity mix increases, heat pumps will automatically become more and more environmentally and climate friendly.

In addition, you can combine your heat pump with a photovoltaic system and use the self-produced solar power for the use of your heat pump. Also, excess heat can be stored with a buffer tank and provided at a later time. This increases the efficiency of your heat pump. The annual performance factor (APF) of the heat pump is also crucial. This indicates the ratio between electricity consumption and heat generation in real operation. The higher the coefficient of performance, the more efficiently the heat pump operates and the lower its electricity consumption.

Een nadeel van warmtepompen zijn de hoge kosten

De kosten van een warmtepomp zijn zowel een voordeel als een nadeel. De aanschafkosten zijn relatief hoog in vergelijking met een conventioneel verwarmingssysteem op gas of olie. Afhankelijk van het type warmtepomp dat wordt gebruikt en hoeveel installatiewerk er nodig is, kan een warmtepomp rond de 10.000 tot 25.000 euro kosten. Hierbij zijn Lucht/water warmtepompen aanzienlijk goedkoper dan geothermische of grondwaterwarmtepompen. De aankoop van een olie- of gasverwarmingssysteem kost daarentegen ongeveer 5 tot 10.000 euro. Dit is dus een groot verschil.

Nu kunnen de aanschafkosten van een warmtepomp aanzienlijk worden verlaagd met behulp van overheidssubsidies. Daarnaast bespaar je op kosten tijdens het gebruik van je warmtepomp. In dit geval is een vergelijking met een gasverwarmingssysteem zeker de moeite waard.

Warmtepompen hebben een duidelijk voordeel wat betreft de operationele kosten: een gasverwarmingssysteem genereert warmte tegen een prijs van ongeveer 7 tot 14 cent/kWh. Een warmtepomp heeft daarentegen elektriciteitskosten van ongeveer 20 cent/kWh (bij gebruik van een gunstig elektriciteitstarief). Voor elke kilowattuur elektriciteit levert de warmtepomp echter meerdere kilowatturen thermische energie. Vanaf een jaarlijkse prestatiecoëfficiënt van 3 heeft een warmtepomp over het algemeen gunstigere operationele kosten dan een olie- of gasverwarmingssysteem, omdat het drie of meer kilowattuur thermische energie levert voor elke kilowattuur gebruikte elektriciteit.

  • Lucht warmtepomp

    COP (A7/W35)
    4,3
    Jaarlijkse operationele kosten (verwarming + warm water)
    1.579 EUR


  • Geothermische warmtepomp (met geothermische sonde)

    COP (A7/W35)
    4,9
    Jaarlijkse operationele kosten (verwarming + warm water)
    1.141 EUR


  • Water-water warmtepomp

    COP (A7/W35)
    5
    Jaarlijkse operationele kosten (verwarming + warm water)
    1.080 EUR


* Uitgaande van een gemiddelde totale warmtebehoefte van ongeveer 20.000 kWh per jaar en een gunstig elektriciteitstarief (30 ct/kWh). De COP’s van de afzonderlijke warmtepomptypes zijn voorbeeldwaarden. * Uitgaande van een gemiddelde totale warmtebehoefte van ongeveer 20.000 kWh per jaar en een gunstig elektriciteitstarief (30 ct/kWh). De COP’s van de afzonderlijke warmtepomptypes zijn voorbeeldwaarden.

De onderhoudskosten van warmtepompen zijn verwaarloosbaar: jaarlijks onderhoud is meestal voldoende (ongeveer 150 euro).

Zoek nu een installateur!

Zijn warmtepompen nadelig in oude gebouwen?

The Compress 7000i AW air-to-water heat pump is installed in an old building.

Niet noodzakelijk. Of een warmtepomp in een oud gebouw nadelig is, hangt af van verschillende factoren, bijvoorbeeld:

  • De warmtebehoefte van het gebouw, die weer grotendeels afhangt van de kwaliteit van de isolatie. Hoe minder warmte er verloren gaat via de gevel, deuren, ramen en het dak, hoe minder warmte er nodig is om de gewenste temperatuur binnen de woning te genereren. Hoe beter het gebouw geïsoleerd is, hoe efficiënter de warmtepomp kan werken. Renovatie kan op voorhand nodig zijn.
  • Een efficiënt verwarmingssysteem op lage temperatuur, zoals vloerverwarming, vermindert ook de warmtebehoefte. Deze werkt namelijk met relatief lage aanvoertemperaturen, waardoor de warmtepomp minder wordt belast.

Niet alle soorten warmtepompen zijn echter geschikt voor gebruik in oude gebouwen. Vooral geothermische warmtepompen en grondwaterwarmtepompen zijn nadelig, omdat voor de installatie ervan boorgaten moeten worden geboord of er een bodemcollector installatie moet worden geplaatst om de betreffende warmtebron aan te boren. Luchtwarmtepompen kunnen daarentegen bijna overal worden gebruikt, maar vereisen een vaak een lage vertrektemperatuur en bijzonder goede thermische isolatie. Je kan in dit geval best zoeken naar een warmtepomp die op hoge temperatuur kan werken.

Lokale omstandigheden en vergunningen beïnvloeden de installatie van warmtepompen

Warmtepompen zijn afhankelijk van individuele lokale omstandigheden, zoals de benodigde ruimte, ontwikkelingskosten of benodigde vergunningen voor boringen. Deze veronderstelde nadelen zijn echter onvermijdelijk om de warmtepomptechnologie goed te kunnen gebruiken. Afhankelijk van het type warmtepomp, de gebouwnorm en lokale factoren zoals schommelende buitentemperaturen, kunnen het rendement en het stroomverbruik van een warmtepomp sterk variëren.

Bosch installer researches local requirements for installing a heat pump

Voor grond-water warmtepompen is een vergunning nodig voor het diep boren van geothermische sondes of bodemcollectoren en moet je rekening houden met extra ontginningskosten. De bodemgesteldheid en boordiepte spelen een belangrijke rol in de effectiviteit van een aardwarmtepomp.

Voor water-water warmtepompen moet je ook voldoen aan de vergunningsplicht voor boringen voor waterbescherming. De kwaliteit van het grondwater moet ook gegarandeerd zijn. De diepte van de put en de hoeveelheid water bepalen ook de werking van een grondwaterwarmtepomp.

Een nadeel van lucht-water warmtepompen ten opzichte van geothermische of grondwater-warmtepompen, is hun afhankelijkheid van de buitentemperatuur. Des te warmer de omgevingslucht, des te meer warmte eraan onttrokken en gebruikt kan worden voor verwarming. Een lucht-water warmtepomp werkt efficiënt voor verwarming bij buitentemperaturen tussen -20 °C en +35 °C. Des te lager de buitentemperatuur, des te lager het rendement van de luchtwarmtepomp en hoe meer elektriciteit er nodig is om de gewenste hoeveelheid warmte te leveren. Indien nodig kan het zinvol zijn om luchtwarmtepompen aan te vullen met een elektrisch dompelverwarmingstoestel of een condensatieketel voor gas, die extra warmte levert bij lage temperaturen. Zo voorkom je dat de warmtepomp buitensporig hoge elektriciteitskosten veroorzaakt bij piekbelasting tijdens langdurige vorst in de winter.

Hoe milieuvriendelijk zijn warmtepompen eigenlijk?

De milieuvriendelijkheid van warmtepompen is een groot pluspunt. In plaats van dat de benodigde warmte uit een fossiele brandstof zoals olie of gas wordt gehaald, maakt een warmtepomp gebruik van een natuurlijke warmtebron - meestal de grond, het grondwater of de omgevingslucht. Een warmtepomp is echter afhankelijk van het gebruik van elektriciteit om de energie te leveren. Het nadeel hiervan is dat je afhankelijk bent van elektriciteitsleveranciers.

Wat milieuvriendelijkheid betreft, is een tarief voor groene stroom de beste keuze. Een warmtepomp op groene stroom is praktisch CO2-neutraal en heeft geen invloed op het klimaat. Wij adviseren om altijd de tarieven te vergelijken voor je een contract afsluit en waar mogelijk dus te kiezen voor groene stroom.

Ook kun je je warmtepomp combineren met een fotovoltaïsch systeem en de zonne-energie die je zelf opwekt gebruiken om je warmtepomp van stroom te voorzien. Overtollige warmte kan ook worden opgeslagen in een buffertank en op een later moment beschikbaar worden gemaakt. Dit verhoogt het rendement van je warmtepomp. Dejaarlijkse prestatiecoëfficiënt (COP) van de warmtepomp is ook cruciaal. Deze geeft de verhouding aan tussen het stroomverbruik en de warmteproductie tijdens de werkelijke werking. Hoe hoger de seizoensgebonden prestatiecoëfficiënt, hoe efficiënter de warmtepomp werkt en hoe lager het stroomverbruik.

Conclusie: goede planning is essentieel om de nadelen van een warmtepomp te vermijden

Warmtepompverwarmingssystemen hebben veel voordelen ten opzichte van conventionele gas- en olieverwarmingssystemen. Ze hebben lagere operationele- en onderhoudskosten, hoge overheidssubsidies en zijn milieu- en klimaatvriendelijk.

Meer te weten komen over wat een warmtepomp is? Lees het in ons artikel!

Om ervoor te zorgen dat de warmtepomp zo efficiënt en zuinig mogelijk werkt, moet het verwarmingssysteem goed worden gepland en ontworpen. Neem hiervoor contact op met een Bosch-specialist om de exacte procedure te bespreken en de juiste warmtepomp voor jouw woning te vinden.

Vraag een offerte aan

Veelgestelde vragen over de nadelen van een warmtepomp

Wanneer heeft een warmtepomp geen zin?

Het gebruik van een warmtepomp heeft geen zin als er in het oude gebouw een slechte gebouwisolatie is en de geïnstalleerde radiatoren vanwege te kleine oppervlakken geen lage aanvoertemperaturen tot maximaal 50 graden toelaten. Je kan in het laatste geval wel kiezen voor een warmtepomp die kan werken met hoge aanvoertemperaturen.
In dit geval is het raadzaam om het bestaande verwarmingssysteem en de gebouwschil van tevoren te renoveren om ervoor te zorgen dat de warmtepomp efficiënt werkt met lage operationele kosten.

Spreekt het stroomverbruik in het nadeel van een warmtepomp?

Warmtepompen kunnen alleen vermeende "stroomvreters" worden als de warmtebehoefte van het gebouw te hoog is en het afgiftesysteem niet is aangepast aan de warmtepomp. Lucht/water warmtepompen zijn ook afhankelijk van schommelende buitentemperaturen en verbruiken daarom meer elektriciteit bij een erg koude winterprik. Als de warmtepomp goed is ontworpen, kun je het hele jaar door verwarmen met relatief lage operationele kosten. Bovendien bestaat slechts een kwart van de aandrijfenergie van de warmtepomp uit elektriciteit en driekwart uit omgevingswarmte.

Wat zijn de nadelen van grond-water- en water-water warmtepompen?

Vooral de relatief hoge installatiekosten worden vaak genoemd als nadeel van grond-water warmtepompen en water-water warmtepompen. De exploitatiekosten zijn echter extreem laag en voor beide kun je profiteren van aantrekkelijke overheidssubsidies. Let op: er zijn speciale vergunningen nodig voor de complexe grondwerken om de geothermische energie te ontwikkelen of voor de bouw van putten.

Meer over warmtepompen